Munnik Brandadvies

Achter de schermen bij de brandweer

 

De aanwezigheid van de brandweer is zo vanzelfsprekend, maar wat gaat er eigenlijk aan vooraf? Collega Peter Paul Luiken bekleedt naast zijn functie van projectleider bij Munnik Brandadvies tevens de functie van bevelvoerder voor de brandweerpost Haren. (Gr.) Door de kantoorlocatie van Munnik Brandadvies te Kolham is hij ook inzetbaar voor de post Hoogezand-Sappemeer. Onlangs hebben zijn collega’s een kijkje genomen op post Haren. Wat houdt het in om brandweerman of vrouw te zijn? Hoe combineer je het met een reguliere baan? Doe je het er ‘zo even bij’ of is het echt een way of life?

Opleiding Manschap A

In Nederland kennen we de beroeps- en vrijwillige brandweer. Voor de één een jongens/meisjesdroom, voor de ander een later ontdekte hobby. Er zit geen verschil in de opleiding van de beroeps- of de vrijwillige brandweer; alle actieve brandweermensen zijn opgeleid tot minimaal Manschap A. Deze opleiding beslaat in totaal 318 uur scholing, 5 theorie- en 8 praktijktoetsen. Elke brandweerman/vrouw begint als aspirant. Na het behalen van het diploma behoort de aspirant tot het bevoegd manschap en mag hij/zij volledig meedraaien met het team en deelnemen aan inzetten.

Elk manschap beheerst:

  • Effectieve brandbestrijding en hulpverlening
  • Technische hulpverlening bij ongevallen, omgang met reddingsgereedschappen en -technieken
  • Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen
  • Bestrijding van waterongevallen

Om geschoold te blijven dien je hierna minimaal 22 avonden per jaar te oefenen en 2 dagen scholing te volgen. Uitrukken tellen niet mee voor de geoefendheid en komen qua tijdsbelasting bovenop de oefenuren. Leg dit naast een reguliere baan, het gezinsleven, sport- en/of  verenigingsleven, dan wordt al snel duidelijk dat het zijn van vrijwillig brandweerman/vrouw volledig geïntegreerd wordt in je persoonlijke leven. Een way of life it is!

Naast de opleiding tot manschap zijn specialisaties mogelijk als chauffeur/pompbediende en bevelvoerder. Iedere functie heeft weer haar eigen opleidingstraject en minimale oefenuren. Tijdens een uitruk heeft iedere brandweerman/vrouw zijn/haar eigen rol en verantwoordelijkheid en werkt in veel gevallen per twee. Is er tijdens een uitruk sprake van een wisselende verdeling van ervaring binnen het team, dan is op deze manier het niveau te allen tijde geborgd. Deze samenwerking levert naast duidelijkheid een geoliede machine op als zich een calamiteit voordoet.

Proactie

Nederland telt 25 veiligheidsregio’s met elk een eigen toegekend gebied. De veiligheidsregio is zelf verantwoordelijk voor het maken en updaten van de bereikbaarheidskaarten van grote en/of complexe gebouwen in het eigen gebied. Deze kaarten geven alle informatie voor de repressieve inzet van de brandweer en worden bijgehouden in het centrale systeem. De tankautospuiten in de provincie Groningen zijn gekoppeld aan dit systeem en lezen onderweg de plattegronden in van het betreffende object. Informatie zoals de locatie van de brandweeringang, de brandcompartimentering van het gebouw en de aanwezigheid van een eventuele sleutelkluis is direct paraat. Ook waar het brandmeldpaneel zich bevindt en de locatie van de horizontale- en/of verticale blusleiding is in één oogopslag helder. Bij Munnik Brandadvies geven we o.a. aan waar brandscheidingen moeten lopen en tonen we ze op de tekeningen van het gebouw. Hierin ontmoeten de functies van projectleider brandveiligheid en brandweerman elkaar, de één preventief en de ander curatief.

Mobiele Commando Unit

Blijkt een calamiteit dusdanig ernstig of van zeer grote omvang te zijn, dan wordt de Mobiele Commando Unit (MCU) op de locatie gestationeerd. Het MCU is een robuuste vergaderunit waarin alle Officieren van Dienst van verschillende disciplines als o.a. brandweer, politie, waterschap, ambulance en persvoorlichting samenkomen in spoedoverleg. Onder leiding van de Hoofd Officier van Dienst wordt er vanuit de MCU gezorgd voor structuur en efficiëntie in taakverdeling rondom de calamiteit. Kostbare tijd en deskundigheid van verschillende disciplines worden middels de MCU optimaal benut. De MCU van de veiligheidsregio Groningen staat gestald bij post Haren. Ondanks dat dit geen tankautospuit is, mag de MCU enkel bestuurd worden door een gediplomeerd brandweerchauffeur. In mijn nevenfunctie ben ik bevoegd om de MCU ter plaatse te stationeren. 

Materieel

Per brandweerpost verschillen de uitrukken op jaarbasis. Ongeacht het aantal uitrukken beschikt elke post minimaal over één eigen tankautospuit en één personeelsbus. Niet elke post is uitgerust met specialistische voertuigen of materieel zoals een waterongevallen- of schuimblusvoertuig, dompelpompen of een inzetbaar oppervlaktereddingsteam. Kostentechnisch is dit niet haalbaar en dus is er per provincie een strategisch verzorgingsgebiedschema opgesteld. In één oogopslag is duidelijk welke post voorzien is van welk type specialistisch materieel, of over welke specialistisch inzetbare teams de post beschikt. Op deze manier is het efficiënt verdeeld en is de veiligheid geborgd, waar een calamiteit zich ook voordoet.

COT

Zodra er zich een incident met impact voordoet, komt het Collegiaal Opvang Team (COT) op de kazerne van de betreffende post. Het COT probeert op de kazerne aanwezig te zijn zodra het team arriveert. Het  COT biedt nazorg door middel van individuele- en groepsgesprekken en indien noodzakelijk/wenselijk kan er vanuit het COT verdere psychologische hulp geïnitieerd worden.

Uitruk en werkgever

Risico’s – mentaal en fysiek – behoren bij zowel de betaalde als de vrijwillige brandweer. Naast het financiële aspect en de inzetbaarheid zit er geen verschil in de werkzaamheden en verantwoordelijkheden van de betaalde of de vrijwillige brandweer. Sterker nog, de vrijwillige brandweer zal de belasting als intensiever ervaren doordat het veelal naast een reguliere betaalde baan uitgeoefend wordt. Dit weerhoudt mij niet van het al 14 jaar uitvoeren van mijn hobby en eigenlijk mijn nevenbaan. Mijn collega’s bij Munnik Brandadvies protesteren nooit als de pieper roept om aandacht. Dit is echter helaas niet bij alle brandweercollega’s vanzelfsprekend. Met dit blog heb ik achtergrondinformatie willen geven om meer bewustwording en acceptatie te creëren voor het vrijwillige brandweerschap. Bij de brandweer gaan is uiteraard een persoonlijke keuze, maar ook een keuze voor het maatschappelijk belang. Burgers in nood helpen, waar en wanneer dan ook, dáár staan mijn collega’s en ik paraat voor!